Ao director (A voapluma, Diario de Ferrol, 21/09/2000)

Unha das características propias do impaís hoxe chamado Galicia (antes “provincias del Noroeste”) é a situación colonial dos medios de comunicación.
Madrid e o nacionalismo españoleiro, estepario, chosco, mandan no audiovisual e gañan peso no escrito. Con todo é nos medios de letra e foto onde aínda colle o punto de vista galego, mesmo expresado -¿gratuitamente?- en castelán colonizador.
Por veces preguntámonos que acontecería se todos os xornais galegos escribisen todo en galego: ¿compraría a xente só os xornais made in Madrid?
Probablemente non, porque lle falarían do seu. Funcionarían como factor de narrowcast fronte ao broadcast. A intensidade informativa vencería…
O fenómeno de maior transcendencia a suceder entre nós é o da integración co norte portugués, asunto que afecta a toda Galicia, ata o último recuncho Cantábrico. E pouco espacio é o que os xornais galegos lle dedican, cando non o fan con visións tópicas, por veces demostrativas de que os redactores de novas galaico-miñoto-trasmontanas saben ben pouco de alá.
Por exemplo: iso de mostrar as mudanzas de ministros no goberno de Guterres como un desastre para o Eixo Atlántico indica que aos que escriben lles falta coñecemento de canto se coce por tras, de quen ficou no consello en Lisboa e de quen entrou de novo nas secretarías de Estado.
En fin: a metade da poboación e do PIB de Portugal están no “Norte”. Porto fica a 350 quilómetros de Ferrol. Madrid sempre estará a 610, cun deserto socio-tecnolóxico polo medio.
Por favor, abramos os ollos.

[Diario de Ferrol, A voapluma, 21/09/2000]

Trens e carabelas. O “Foguetão” (A voo de tecla, 15/07/2011)

Cando Portugal aínda non era “um país europeu” senón “um sonho de caravelas” (en palabras do Marcelo Caetano), había un tren “rapidíssimo” do Porto a Lisboa ao que chamaban “Foguetão”. Nel, a velocidade de foguete portugués, víanse pasar as paisaxes amables da transición entre a Gallaecia e a Lusitania. O malo daquela era chegar –non poñamos máis lonxe– de Vigo ao Porto. E de Ferrol ao Porto sería xesta comparable á das descubertas da Asia por obra dos grandes mariños portugueses.
Pasaron décadas, Portugal converteuse no que sempre fora por dereito, un país europeo, entramos todos na Unión, desapareceron raias secas e húmidas, mais a cousa pouco mudou: sobre o Miño unha ponte histórica e un “comboio” prehistórico. Seica ninguén pensou nun servizo alternativo ao da vía férrea cando a autoestrada é continua entre Ferrol e Lisboa, eurorrexión polo medio.
Nestes días pecha o servizo do trenciño transmiñoto e dáse por seguro que os proxectos de alta velocidade ficaron para despois dunha crise económica á que non se lle ve saída. Entón láianse empresarios e rexedores municipais. E xorde novamente a cuestión de fondo: Lisboa-Porto-Santiago.
O nacionalismo portugués teme o eixo Porto-Santiago. O mapa do European Metropolitan Network Institute marca en azul escuro a mancha urbana continua do Eixo Atlántico. Lisboa fica fóra dela, é unha illa. A capital teme, logo, a profecía bufa de Fernando Venâncio en “El-Rei no Porto”… e a miseria dos tempos trae bos ventos ao “sonho de caravelas”.

[La Voz de Galicia, A voo de tecla, 15/07/2011]